อาหารผู้ป่วยโรคเบาหวาน

อาหารผู้ป่วยโรคเบาหวาน เบาหวาน เป็นโรคที่ไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ แต่สามารถควบคุมไม่ให้เกิดโรคแทรกซ้อนต่าง ๆ ได้ เช่น โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคความดันโลหิตสูง โรคไต โรคตาโรคของระบบประสาท เป็นต้น โดยสามารถควบคุมเบาหวานได้โดยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมชีวิต (Lifestyle modification) ประกอบด้วยการรับประทานอาหารให้ถูกหลักโภชนาการ การมีกิจกรรมและออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ร่วมกับการนอนหลับให้เพียงพอ ไม่สูบบุหรี่ ไม่ดื่มสุรา

เป็นโรคเบาหวาน ควรทานอาหารแบบไหนดี?

อาหารเบาหวาน เป็นอาหารปกติสำหรับคนทั่วไป แต่อาจต้องเลือกชนิดของอาหารให้มีคุณภาพและควบคุมปริมาณในการรับประทานที่เหมาะสมเพื่อช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ให้สูงหรือต่ำ จนเกินไปซึ่งแต่ละสารอาหารควรมีข้อจำกัด ดังนี้

1. คาร์โบไฮเดรต เป็นสารอาหารหลักที่มีผลต่อระดับน้ำตาลในเลือดมากที่สุด

ข้าว แป้ง ควรรับประทาน ข้าวกล้องหรือข้าวไม่ขัดสี ขนมปังโฮลวีท ถั่วเมล็ดแห้งข้าวโอ๊ต ลูกเดือย เนื่องจากมีใยอาหารสูง ช่วยในการชะลอระดับน้ำตาลในเลือดได้
ผัก สามารถรับประทานได้ไม่จำกัดเนื่องจากให้พลังงานต่ำ ใยอาหารสูง ควรเน้นผักใบเขียว เช่น คะน้า ตำลึง ผักกาดขาว ผักบุ้ง แต่อาจมีผักบางประเภทที่ควรจำกัดปริมาณการรับประทาน เช่น มันเทศ เผือก ฟักทอง แครอทเพราะมีปริมาณแป้งที่สูงมาก
ผลไม้ สามารถทานได้ในปริมาณที่แตกต่างกัน ขึ้นกับดัชนีน้ำตาล (Glycemic Index) เช่น แอปเปิ้ล 1 ผลเล็ก, ส้ม 1 ผลเล็ก, ฝรั่ง 1ผลเล็ก, กล้วยหอม ½ ผล, มะละกอ 6-8 ชิ้นคำ, แก้วมังกร ½ ผล เป็นต้น ซึ่งในแต่ละวันอาจทานได้ 2-3 ครั้ง/วัน

ทั้งนี้ ผู้ที่เป็นเบาหวานควรหลีกเลี่ยงน้ำผักผลไม้ เพราะจะทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว

2. โปรตีน ควรบริโภคเนื้อปลาและหรือเนื้อไก่ เป็นหลัก โดยการทานปลามากกว่า 2 ครั้ง/สัปดาห์ จะทำให้ได้รับ โอเมก้า 3 ซึ่งมีอยู่ในปลาแซลมอน, ทูน่า, ปลาทู, ปลาช่อน เป็นต้น และควรหลีกเลี่ยงเนื้อสัตว์แปรรูปต่าง ๆ เช่น ไส้กรอก, เบคอน, แฮม, หมูยอ, หมูแผ่น และหมูหยอง

3. โซเดียม สำหรับผู้ป่วยเบาหวานที่มีภาวะความดันโลหิตสูงร่วมด้วย ควรจำกัด ปริมาณโซเดียมในแต่ละวัน ไม่ควรเกิน 2,000 มิลลิกรัม/วัน

น้ำปลา 1 ช้อนโต๊ะ มีโซเดียม 1,160-1,420 มิลลิกรัม
ซีอิ้ว 1 ช้อนโต๊ะ มีโซเดียม 960-1,420 มิลลิกรัม
ผงชูรส 1 ช้อนชา มีโซเดียม 497 มิลลิกรัม
เกลือ 1 ช้อนชา มีโซเดียม 2,000 มิลลิกรัม

อาจใช้เครื่องสมุนไพร ในการชูรสอาหารให้มีกลิ่นหอมชวนรับประทานมากขึ้น เช่น ขิง, ข่า, ตะไคร้,ใบมะกรูด (เครื่องต้มยำต่าง ๆ)
คำแนะนำเพิ่มเติม ในการควบคุมน้ำตาลในเลือด

อาจแบ่งอาหารเป็นมื้อที่เล็กลง เพิ่มจำนวนมื้อมากขึ้นแบ่งกระจายระดับน้ำตาลในแต่ละมื้อไม่ให้สูงเกินไปหากเกิดภาวะน้ำตาลต่ำ (วิงเวียนศีรษะ หน้ามืด) ให้ทำการเช็คระดับน้ำตาลปลายนิ้ว หากผลที่ได้ต่ำ ให้ทำการแก้ไขโดยดื่มน้ำผลไม้ 100-150 ml แล้วตรวจซ้ำ ถ้าไม่ดีขึ้นให้รีบมาพบแพทย์อีกครั้ง